Σκλήρυνση κατά πλάκας – multiple sclerosis

Η σκλήρυνση κατά πλάκας (ΣΚΠ) είναι μια νευρολογική διαταραχή, αρκετά συχνή.

Η ΣΚΠ είναι γνωστή από παλιά. Για πολλά χρόνια αποτελούσε μια αθεράπευτη και εκφυλιστική κατάσταση, που σιγά-σιγά οδηγούσε στην αναπηρία και το θάνατο.

Τις τελευταίες δεκαετίες, άρχισαν να γίνονται κατανοητοί οι μηχανισμοί δημιουργίας και ανάδυσης της νόσου και να καθορίζονται κάποιες ανοσοτροποποιητικές θεραπείες.

Εμφανίζεται κυρίως σε νεαρούς ενήλικες, εφήβους και λιγότερο στη μέση ηλικία. Το υπόστρωμά της χαρακτηρίζεται από απώλεια της μυελίνης, και γλοίωση στη λευκή ουσία του εγκεφάλου και του νωτιαίου μυελού, που δημιουργούν χαρακτηριστικές πλάκες απομυελίνωσης.

Η ΣΚΠ ανήκει στα αυτοάνοσα νοσήματα. Ο οργανισμός κάτω από ειδικές συνθήκες προκαλεί μια κατάσταση αυτοκαταστροφής που οδηγεί στη δημιουργία πλακών.

Χαρακτηριστικά της νόσου αποτελούν οι νευρολογικές βλάβες σε διάφορα σημεία του ΚΝΣ (κεντρικού νευρικού συστήματος), και οι υποτροπές της νόσου στο χρόνο.

Έχουμε 4 μορφές της ΣΚΠ

    1. Σε αυτή την πρώτη μορφή έχουμε εξάρσεις και υφέσεις.
    2. Υποτροπιάζουσα μορφή. Μετά από κάποια χρόνια έχουμε βαθμιαία επιδείνωση, οπότε και η νόσος χαρακτηρίζεται ως (δευτερογενώς προϊούσα μορφή).
    3. Υπάρχουν περιπτώσεις που από την αρχή έχουμε προοδευτική επιδείνωση χωρίς υποτροπές (πρωτογενώς προϊούσα μορφή).
    4. Σε λίγες περιπτώσεις η νόσος έχει προοδευτική επιδείνωση, και κατά διαστήματα υποτροπές (προϊούσα υποτροπιάζουσα μορφή).
      • Υποτροπιάζουσα μορφή: ο ασθενής είναι σε θέση να αναφέρει με ακρίβεια πότε εκδήλωσε τα συμπτώματά του για πρώτη φορά, πότε βελτιώθηκε, ή εμφάνισε νέα.
      • Προϊούσα μορφή: ο ασθενής δεν είναι σε θέση να αναφέρει με ακρίβεια την εμφάνιση των συμπτωμάτων, και τον ρυθμό επιδείνωσης.

Με βάση τα παραπάνω χαρακτηριστικά προσδιορίζουμε τον τύπο της νόσου.

Τα στοιχεία που έχουμε έως τώρα δείχνουν ότι δεν είναι σαφές ποιοι παράγοντες θα οδηγήσουν στην υποτροπή της νόσου.

Η ΣΚΠ δεν αποτελεί κληρονομούμενη νόσο. Εμφανίζεται σε μεγαλύτερο ποσοστό στις γυναίκες. Στο 10-15% των περιπτώσεων σκλήρυνσης κατά πλάκας κάποιος συγγενής στο οικογενειακό περιβάλλον έχει επίσης τη νόσο.

Συμπτώματα

      • αδυναμία στο ένα ή περισσότερα άκρα,
      • διαταραχή όρασης του ενός οφθαλμού,
      • παραισθησίες,
      • διπλωπία,
      • ίλιγγος,
      • νευραλγία τριδύμου,
      • δυσαρθρία,
      • άλγος,
      • κινητικές διαταραχές, κτλ.

Διαγνωστικές εξετάσεις

      • μαγνητική τομογραφία (MRI) εγκεφάλου,
      • μαγνητική τομογραφία (MRI) νωτιαίου μυελού,
      • οσφυονωτιαία παρακέντηση,
      • προκλητά δυναμικά.

Αντιμετώπιση της ΣΚΠ

    1. Αντιμετώπιση με χορήγηση κορτιζόνης ενδοφλεβίως ή από το στόμα.
    2. Αντιμετώπιση με ανοσoτροποποιητική θεραπεία.

Στην κατηγορία αυτή, τα εγκεκριμένα σκευάσματα είναι:

        • η ιντερφερόνη β,
        • η γλατιραμέρη,
        • η μιτοξανδρόνη.